TASARIM
VE GEOMETRİ

Gazete,
dergi ve amblem tasarımları günümüzde profesyonel
kadrolar tarafından gerçekleştirilen önemli
bir iştir. Basın-yayın organları ve firmalar
bu gerçeğin bilincinde olduklarından kalabalık
kadroları bu işte görevlendirmişlerdir.
Biz de dünyanın en prestijli
tasarım ve gazetecilik yarışması olan SND'den
ödül alan ilk ve tek Türk gazetesi olan
Zaman'ın görsel yönetmeni Fevzi Yazıcı ile
gazete tasarımı üzerine bir röportaj yaptık.
Gazete ve dergi tasarımcılığı hakkında az
da olsa bir bilgi sahibi olmanız için bu
röportaj ile ilgili birtakım bilgileri sizinle
paylaşacağız:
1-Tasarımcılıkta geometri kısmen kullanılmaktadır.
2-Tasarım başlı başına bir
sanat işidir.
3-Tasarımın bir gazete için
ne kadar önemli olduğunu Zaman gazetesinde
sadece tasarım için 35 kişinin çalışmasından
ve bu sayının da giderek artmasından anlayabiliriz.
4-
Tasarımda köşeli şekillerden çok oval şekillere
yer verilmeye çalışılır. Çünkü oval şekiller
insana daha hoş gelir. Zaten insan vücudunda
da hiçbir köşeli şekil yoktur. Bu yüzden
de özellikle gazete tasarımcılığında köşeler
pek sevilmez. Dolayısıyla mümkün olduğunca
oval şekillere yer verilmeye çalışılır.
5-Tasarımcılıkta gözün algılaması
çok önemlidir. Örneğin; bir kağıda eşit
boyutlardaki iki çubuktan birini dikey,
birini yatay olarak çizersek gözümüz yatay
olan çubuğun kalınlığının daha fazla olduğunu
zanneder. Gözümüzün çubukları eşit olarak
algılaması için dikey çubuğu daha kalın
çizmemiz gerekir. Bu göz yanılması olayı
sayfalardaki fotoğraflarda da kullanılır.
6-Fotoğraflar seçilirken
konuyu en iyi anlatanı seçilir, en estetik
olanı değil. Çünkü fotoğraf başlı başına
bir haberdir.
7-Renkleri iyi kullanmak
çok önemlidir. Renk cümbüşündan kesinlikle
kaçınılmalıdır.
8-Zaman'ın amblemindeki
mavi renk güveni ve ciddiliği, turuncu renk
ise yaşam dolu olmayı simgeler.1
9-İlk sayfa gazetenin vitrinidir.
Bu sayfada çok haber verilmez, nasıl ki
ünlü markalar da vitrinlerinde çok fazla
ürün sergilemezler.Bu kaliteyi gösterir.
10-Asıl anlatılmak istenen
ürünü öne çıkarmak çok önemlidir.
Gazete ve dergi tasarımıyla ilgili verdiğimiz
bu bilgiden sonra şimdi de amblem ve logo
tasarımında geometrinin kullanımı konusuna
geçelim.
GEOMETRİNİN
LOGO ve AMBLEMLER ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
Tabiattaki geometrik şekilleri
fark eden insanlar geometriyi hayatlarında
uygulamışlardır.Zamanla logo ve amblemler
ortaya çıkınca insanlar logo ve amblemlere
de geometrik anlamlar yüklemişlerdir. Bunun
sonucunda da umursamadığımız en basit bir
amblem dahi geometrik bir eser haline gelmiştir.
Örneğin; her gün yollarda görüp bir daha
bakma ihtiyacını duymadığımız Mercedes,
Mitsubishi ve Renault'un amblemiyle; iyinin
içindeki kötü, kötünün içindeki iyi sembolü
olarak bildiğimiz Yin-Yang sembolü ve bugün
İsrail Devleti'nin kullandığı, asıl ismi
Hz. Davud'un yıldızı olan bayrak geometrik
birer eserdir. Şimdi bunlardan bir kaçını
geometrik olarak inceleyeceğiz.
YİN-YANG
3 bin yıl önce Çinliler tarafından bulunan
Yin-Yang sembolü; eşit boyuttaki, birbiriyle
bir (b) noktasında kesişen iki daireden
oluşur.
İlk iki daireden birinin çapı yarıçap alınarak
çizilen bir üçüncü dairenin ilk iki daireyi
çevrelediğini ortaya çıkardılar. İlk iki
dairenin karşılıklı yarıları silindiğinde
dayanıklı bir sembol doğdu. Yerli Amerikanlar
tarafından bu tasarımın bilimsel yönleri
keşfedildi. Burada; anahtar operasyon, çizmek
değil silmektir.
MITSUBISHI
Bir diğer sembol ise eşkenar üçgen kullanılarak
elde edilen Mitsubishi anonim şirketinin
logosudur. Bu logonun yapımı Hz. Davud'un
yıldızıyla başlayan birkaç operasyon gerektirir.
Çemberin içindeki altıgenin karşılıklı kenarlarının
orta noktalarından geçecek şekilde üç adet
çap çizilir. Daha sonra oluşan şekilden
belli kısımlar silinir. Bu yol izlendiğinde
şöyle bir yorumlama yapılabilir. Bu logonun
oluşumu geometrik olarak “Çizgiler üzerinde
oyun oynamak”tır.
Mercedes-Benz Mitsubishi'nin en önemli rakiplerinden
biridir. Dolayısı ile Mercedes-Benz'in logusu
da bir geometrik şekil olan dairenin üç
eşit parçaya bölünmüş halidir.
Kaynakça: www.earthmeasure.com
internet sitesi
EMİN ÇELİK 11-C
|